Treść zadania

Mam Na zadanie z Polskiego przeczytać poniższy felieton i wypisac jego cechy poparte cytatami. Np że jest zabawny i cytat.Będe wdzieczny za pomoc:)


Jeśli Ameryka zejdzie kiedyś na psy i jakiś nowy Edward Gibbon napisze "Zmierzch i upadek imperium amerykańskiego", to początku końca będzie szukał niechybnie w latach 70. ubiegłego wieku, kiedy amerykański sen zaczął rozchodzić się z jawą.

Wtedy, po magicznym spacerze Neila Armstronga po Księżycu, nikt nie zdawał sobie z tego sprawy. Do dziś zresztą amerykański sen, czyli wiara w to, że człowiek uczciwy, pomysłowy lub pracowity jest w Ameryce skazany na sukces (albo nawet - w wersji radykalnej tego snu - może przejść mityczną drogę od pucybuta do milionera), ciągle jest siłą napędową Ameryki i przyciąga miliony imigrantów. Na pytanie: "Czy w twoim kraju zdolności i praca są nagradzane?", aż 70 proc. Amerykanów odpowiada: "Tak". I to jest najwyższy wskaźnik odpowiedzi "tak" na całym świecie.Ale ekonomiści, którzy badają nierówności społeczne, twierdzą, że amerykański sen to już tylko bujda na resorach. Profesor Emmanuel Saez z University of California w Berkeley dowodzi, że od ćwierć wieku Ameryka jest krajem, w którym bogaci są coraz bogatsi, a biedni coraz biedniejsi. Przytaczane przez niego statystyki są dość wstrząsające.

W 2007 roku 1 proc. najbogatszych Amerykanów posiadał 24 proc. majątku narodowego. Kiedy Armstrong spacerował na Księżycu, mieli oni tylko 9 proc. (taki poziom utrzymywał się od końca II wojny światowej przez trzy dekady).

Potem coś się w amerykańskiej machinie zacięło i skostniało - ze wszystkich bogactw, które Amerykanie wypracowali od 1980 do 2005 roku, aż 80 proc. przejął jeden procent bogaczy! W efekcie dziś mają oni więcej niż 90 proc. najbiedniejszych Amerykanów. W 1980 roku zarobki szefa amerykańskiego koncernu były średnio 42 razy wyższe niż przeciętna amerykańska wypłata. W 2001 roku są już 531 razy wyższe.

Ktoś powie, że taki trend jest na całym świecie. Nieprawda. Przyjętą powszechnie miarą nierówności społecznych jest tzw. wskaźnik Giniego wyliczany na podstawie analizy dochodów mieszkańców danego kraju. Zero w skali Giniego oznacza idealną, leninowską równość - dla każdego tyle samo. Im więcej punktów dany kraj ma w skali Giniego, tym bardziej nierówny jest podział majątku.

Wskaźnik Giniego dla USA wynosi 45 i jest większy niż dla Wenezueli (41), Rosji (42) czy Nikaragui (43). Gorzej jest tylko w krajach, gdzie podział dóbr jest groteskowy (Haiti - 59, Sierra Leone - 63, czy Namibia - 70). Oczywiście nie jest regułą, że im niższy współczynnik Giniego, tym lepiej.

Jak poucza eksperyment leninowski, prowadzony w latach 1917-89 na grupie milionów Rosjan i narodów od nich zależnych, nierówny podział dóbr jest wręcz konieczny, o ile utrzymuje się w granicach przyzwoitości. W krajach Europy Zachodniej współczynnik Giniego nie przekracza 35 (Szwecja - 23, Niemcy - 27, Francja - 33, Wielka Brytania - 34, Polska - 35). I w większości krajów Europy maleje, podczas gdy w USA rośnie.

Ktoś powie, że nierówności wcale nie przekreślają amerykańskiego snu, bo nie chodzi w nim o równość, tylko o równość szans. Każdy, nawet jeśli pochodzi z nizin społecznych, może wspiąć się na szczyt - tak ciągle śnią Amerykanie. Ale badania nad społeczną mobilnością, czyli szansami przejścia z niższej grupy społecznej do wyższej, pokazują coś innego. Prowadził je np. Brookings Institution i wyszło, że dziecko biedaków ma dziś mniejsze szanse odnieść sukces w USA niż w Niemczech, Szwecji, we Francji, w Hiszpanii, Kanadzie czy Australii.

Ameryka potrzebuje swojego Janosika, rozbójnika, który zabierze bogatym i da biednym. Ale go nie widać. Nie został nim ostatni kryzys, który wprawdzie po spadkach na giełdzie uderzył bogatych po kieszeni, ale giełda poszła w górę i milionerzy już się odkuli.

Nie zostanie nim Barack Obama, który jeszcze miesiąc temu zapowiadał zniesienie ulg podatkowych dla 2 proc. najbogatszych (o dochodach indywidualnych powyżej 200 tys. dol. rocznie lub w rodzinie ponad 250 tys.). Ale po klęsce w wyborach, w których Demokraci stracili większość w Kongresie, prezydent spuścił z tonu i przebąkuje o kompromisie. Zwycięscy Republikanie będą bronić ulg, które wprowadził George Bush, jak niepodległości.

Tymczasem Janosik jest potrzebny na wczoraj. Nawet nie po to, by przywrócić sprawiedliwość, ale by ratować Amerykę, która wybudzona z amerykańskiego snu nie będzie już sobą. Wtedy zagrożone będzie nawet legendarne poczucie wspólnoty i jedności Amerykanów, bo nie ma solidarności między bogaczami i nędzarzami bez perspektyw.